IBAN Nedir? Nasıl Öğrenilir?

Konunun içeriği; IBAN nedir ve IBAN nasıl öğrenilir sorularını yanıtlamaktadır. Ancak iban no nedir konusuna ilişkin farklı sorularınız ya da bankalarla yaşadığınız herhangi bir problem varsa yorum alanından bizlere iletebilirsiniz.

IBAN Nedir? (International Bank Account Number)

2008 yılından bu yana bankacılık işlemlerinde sık sık karşılaştığımız IBAN, finans kurumlarındaki mevcut hesapların yerine kullanılır. Bu nedenle IBAN nedir sorusuna kısaca bir çeşit hesap numarası standardıdır diyebiliriz. İlk olarak Avrupa Birliği’ne üye olan ülkelerde ortaya çıkan bu kavram, günümüzde AB ülkelerinin haricinde birçok yerde kullanılmaktadır.

TCMB’nin konuya ilişkin tebliğine göre IBAN Nedir sorusu şu şekilde açıklanmaktadır: Müşteri hesap numaralarının belirli bir standart dahilinde düzenlenmesiyle elde edilen uluslararası banka hesap numarasına IBAN denir.

IBAN Açılımı – Temel Kavramlar

Yaklaşık 12 yıl önce hayatımıza giren ve para transferlerinde sıklıkla kullanılan IBAN açılımı İngilizce International Bank Account Number’dır. Terimin baş harfleri alınarak IBAN kısaltması oluşturulmuştur. Peki, iban numarası (iban code) hesap numarası yerine kullanılabilir mi?

  • IBAN bir bankanın müşterisine tanımladığı kendi hesap numarasının yerine geçmez.
  • Başlangıçta para transferlerini basitleştirmek amacıyla geliştirildi.
  • IBAN’ın hangi ülkeye ait olduğunun anlaşılması için numara iki basamaklı bir ülke kodu ile başlar.
  • Kanada ve ABD, IBAN sistemini kullanmayan iki büyük ülkedir. Sistemi tanırlar fakat ödemeleri sisteme göre işledikleri halde IBAN kullanmazlar.

Para Transferi Yapmak İçin IBAN Nasıl Öğrenilir?

Hesabına ait iban nosunu öğrenmek isteyen bir müşteri, bunun için farklı kanalları kullanabilir. Örneğin; internet bankacılığına girerek “Hesaplarım” menüsünden IBAN’ına ulaşabilir. Peki, internet erişimi olmayanlar ya da internet şubesini aktif olarak kullanmayanlar için IBAN nasıl öğrenilir?

IBAN numarası kartın herhangi bir yerinde yazmadığı için ancak aşağıda sıralanan altı yöntemle bilgilerinize ulaşabilirsiniz.

  • Şubelerden
  • Bankamatiklerden
  • Telefon Bankacılığından
  • Mobil Uygulama Üzerinden
  • Hesap Cüzdanından
  • İnternet Bankacılığından

Bu Sistemin Kullanılmasındaki Temel Amaç Nedir?

IBAN numarası, finans kurumlarındaki her bir müşterinin hesap nosunu uluslararası ölçekte tanımlama suretiyle para gönderme ve alma işlemlerinin hatasız gerçekleşmesini sağlar. Hesap numaralarının yerine IBAN kullanılmasındaki en önemli amaç; olası bir nakit kaybının önüne geçmektedir.

Şöyle ki hesap numaraları, belli bir standart dahilinde düzenlenmemektedir. Bu da numaranın hatalı girilmesi veya eksik yazılması halinde EFT’nin ya da havalenin yanlış alıcıya ulaşmasına neden olmaktadır. IBAN bu nedenle istenmeyen sonuçların engellenmesi adına oldukça önemlidir.

İkinci olarak IBAN no ile para transferleri daha hızlı yapılır. Öncelikle para göndermek istediğiniz kişinin IBAN’ını alıcı bölümüne yazarak işlemi onayladığınızda, ilgili no şifreleme algoritması yoluyla kontrolden geçirilir. IBAN, alıcının ismi ve soy ismi ile uyuşmadığında algoritma bu hatadan dolayı para transferini gerçekleştirmez. Yazdığınız iban numarası ile alıcı bilgileri uyuşuyorsa, işleminiz ortalama 3-5 dakika gibi kısa bir sürede tamamlanır.

IBAN Nasıl Oluşturulur? Alfanümerik Karakterler Neye Göre Belirlenir?

Finansal işlemlerde IBAN nedir sorusu kadar nasıl oluşturulduğu da merak edilmektedir. IBAN numarası, toplam uzunluğu 34 haneyi aşmamak şartıyla her ülke tarafından serbestçe belirlenebilmektedir. Geçtiğimiz yıl verilerine göre 46 ülke veya alanda, finans kurumları IBAN standardına uygun işlem yapabilmektedirler. Bu yerleri aşağıdaki tablodan[1] inceleyebilirsiniz.

iban nasıl öğrenilir

Ülkemizdeki IBAN yapısını incelediğimizde ise iban numarasının belirli bir standart çerçevesinde 26 haneli, alfanümerik karakterlerden (harf ve rakamlardan) oluştuğunu görmekteyiz. Bu konuda detaylı bilgi almak için IBAN Kaç Haneli Olur sayfasını ziyaret edebilirsiniz.

Bankalarda IBAN Sistemi Nasıl Çalışır?

10.10.2008 tarihinde TCMB[2], 27020 sayılı Resmi Gazete’de bir tebliğ yayımlayarak ilgili tarihten itibaren para transferlerinde iban no kullanılacağını açıkladı. Kurum; iban nedir, ülkemizde yapısı nasıl olacak, bankalar ne yapacak, nasıl kullanılacak ve müşterilerin ne yapması gerekli detaylıca bilgilendirme yaptı. İlgili tarihten sonra Türkiye’deki finans kurumları, müşterilerinin her bir hesabı için ayrı ayrı iban numarası üretti ve durumu mudilere bildirdi.

IBAN nedir nasıl öğrenilir

IBAN kullanımı için teknik altyapı hazırlandı. Bankalar, mevcut uygulamalarında müşterileri için düzenlemiş oldukları ve üzerinde hesap numarasının yer aldığı tüm evraklarda IBAN göstermeye zorunlu tutuldu[3]. Banka müşterileri ise para transferi yapacakları zaman iban no bilgilerini alıcıya göndererek işlem yapmaya başladı. Böylece yurt içi ya da yurtdışı para aktarımlarında hata olasılığının önüne geçildi. Çünkü sistem; IBAN’ı ile mudinin ad-soyad bilgilerinin eşleşmemesi durumunda alıcının hesabına parayı aktarmamakta ve gönderenin hesabına geri dönüş sağlamaktadır.

IBAN Nedir Makalesinin Kaynakları

  1. Hangi ülke veya alanda, bankaların IBAN standardına uygun işlem yapabildiğini gösteren tablo, www.tbb.org.tr adresinden arşivlendi.
  2. Ülkemizdeki IBAN sisteminin kullanılmasına ilişkin detayları Merkez Bankası’nın duyurusundan inceleyebilirsiniz.
  3. Uluslararası Banka Hesap Numarası (IBAN) Hakkında Tebliğin Uygulanmasına İlişkin Talimat kaynağından arşivlendi.

Bir cevap yazın...